Onvoldoende voorbereid op de gevolgen van robotisering

Technologische ontwikkelingen, zoals automatisering en robotisering, zorgen voor ingrijpende veranderingen in werkprocessen en de arbeidsmarkt. Functies verdwijnen, er komen nieuwe functies bij en personeel heeft andere vaardigheden nodig. Toch komt het thema ‘robotisering’ niet eens voor in de top-10 van de hrprioriteitenlijst, maar krijgt het slechts een magere 21e plaats. Zo blijkt uit

HR Trends 2018-2019, een groot onderzoek van Berenschot en Performa onder bijna 1.000 hrprofessionals. Alleen in de sector Industrie en Nijverheid is sprake van enige sense of urgency over de gevolgen van robotisering en automatisering; hier neemt het thema een twaalfde plek in op de prioriteitenlijst.

Die lage notering is opmerkelijk, want tegelijkertijd merkt liefst 90% van de hr-professionals dat in de eigen organisatie het productieproces en de diensten of producten aan het veranderen zijn door de komst van nieuwe technologieen. In 40% van de gevallen zijn deze veranderingen door technologische ontwikkelingen zelfs groot tot zeer groot. Gevraagd naar de impact op functies binnen de eigen organisatie, geeft 85% van de respondenten aan veranderingen van of binnen functies te verwachten. Zo leidt robotisering in 41% van de gevallen direct tot het verdwijnen van functies en verandert bijna driekwart van de functies inhoudelijk. Een derde van de ondervraagde hr-professionals merkt bovendien op dat door robotisering en digitalisering geheel nieuwe functies ontstaan.

De impact van robotisering is groot, zo zien hr-professionals. Maar wat betekent dit nu? Slechts 18% van de ondervraagden zegt te weten wat robotisering concreet betekent voor het personeel, de mogelijke impact op de bezetting, de benodigde competenties, de werving, scholingsbehoefte en de werkprocessen. Voor 80% van de hr-professionals is de impact van robotisering niet (voldoende) duidelijk.

Dat zijn de uitkomsten van een onderzoek. Uit een ander onderzoek, dat wij jaarlijks uitvoeren onder zo’n 20.000 werknemers, blijkt dat ook zij zich terdege bewust zijn van de impact van verdergaande digitalisering en robotisering. Men maakt zich zorgen over het bij kunnen blijven qua kennis en kunde, en is tegelijkertijd teleurgesteld over de ondersteuning die men vanuit de organisatie krijgt qua advies en faciliteiten.

Kortom, werknemers vragen om ondersteuning en hr-professionals lijken in een spagaat te verkeren. Die laatste erkennen weliswaar de impact van robotisering, maar geven geen prioriteit aan dit thema. Men is niet bezig met strategische personeelsplanning (essentieel voor het voortbestaan van organisaties) maar laat zich regeren door de waan van de dag.

Wie zorgt er dan voor die workforce of the future? Als uitzender zou ik het wel weten. Natuurlijk; je kunt meegaan in kortetermijnoplossingen en ad hoc denken. Je kunt ook je voordeel doen met deze informatie. Als je echt een strategische businesspartner wilt zijn voor je opdrachtgevers, dan liggen op dit terrein volop kansen. Grijp ze bij de lurven, zou ik zeggen!